Loading...
Elektronik
   Temel Elektronik
   Bilgisayar Elektroniği
   Semboller
   Devre Elemanları Listesi


 Forum

Multivibratörler

Dijital elektronik devrelerinde çok kullanılan devrelerdir. Bunlar işaret üreteci (kare, üçgen, dikdörtgen vb), zamanlayıcı (timer) , hafıza elemanı (Memory Unit) gibi amaçlarla kullanılır.Multivibratörler transistörlü devrelerle gerçekleştirilebileceği gibi, lojik kapılarla veya özel amaçlı entegrelerle de gerçekleştirilebilir.
Multivibratörler genel olarak üçe ayrılır.

1) Tek kararalı multivibratorler (Monostable)
2) İki kararlı multivibratorler (Bistable)
3) Serbest çalışan - kararsız multivibratorler (Astable)

1- Monostable Multivibratörler:

Girişlerine tetikleme sinyali uygulandığında konum değiştirip zamanlama elemanlarının belirledikleri süre boyunca bu konumda kalan ve süre sonunda tekrar ilk konumlarına dönen devrelerdir.

2-Bistable Multivibratörler:


İki kararlı multivibratörler dışarıdan bir tetikleme sinyali gelmediği sürece sonsuza dek durumlarını koruyan ve dışarıdan uygulanacak her tetikleme sinyaliyle durum değiştiren devrelerdir.İnverter devrelerinde kullanılacak multivibratör olarak astable multivibratörler kullanıldığı için diğer devre yapılarına değinilmeyecek daha çok astable yapı hakkında bilgi verilecektir.

3-Astable Multivibratörler

Astable multivibratörler devreye çalışma gerilimi verildiği andan itibaren dışarıdan herhangi bir tetikleme sinyaline gerek kalmadan devredeki zamanlama elemanlarının belirledikleri zaman aralıkları ile devamlı durum değiştiren devrelerdir. Transistörlerle oluşturulmuş bir astable multivibratör devresi şekil 2 de gösterilmiştir.

astable  multivibrator transistor

Şekil 2

Şekil 2 de ki devreyi açıklayabilmek için ilk anda bir transistörün doyumda diğerinin kesimde olduğunu kabul etmek gerekir.İlk anda T1 kesimde T2 doyumda olsun; bu anda
C1 kondansatörü deşarj C2 kondansatörü şarj olmuş durumdadır. Bu nedenle C1 deki artılık T2 yi doyumda C2 deki eksilik T1’i kesimde tutar.Bundan sonra C2 kondansatörü deşarja ve C1 kondansatörü şarja başlar. Belirli bir süre sonra C2 kondansatörü T1 i doyuma götürecek şekilde deşarj ve C1 kondansatörü T2 yi kesime götürecek şekilde şarj olacaktır. Bu anda C1 deki eksilik T2 yi kesime ve C2 deki artılık T1 i doyuma götürür.Bundan sonra C1 kondansatörü deşarja ve C2 kondansatörü şarja başlar. Belirli bir süre sonra C1 kondansatörü T2 yi doyuma götürecek şekilde deşarj ve C2 kondansatörü T1 i kesime götürecek şekilde şarj olacaktır.Bu anda C1 deki artılıktan dolayı T2 doyuma ve C2 deki eksilikten dolayı T1 kesime gider. Ve olaylar anlatıldığı şekilde devam eder.Yapılan açıklamalardan da anlaşılacağı gibi transistörlerin durum değiştirme süreleri C1 ve C2 kondansatörlerinin deşarj sürelerine bağlıdır.Astable multivibratörün

osilasyon periyodu
T=0,7 (R1C1+ R2C2) sn dir.

Frekans ise;Eğer düzgün bir kare dalga çıkışı isteniyorsa bu durumda R1=R2 ve C1=C2 seçilmelidir.
Bu durumda 0,7 R1C1= 0,7R2C2 süreleri ve dolayısıyla T1 ve T2 periyotları birbirine eşit olur. Bu nedenle çalışma frekansı;

astable multivibratör formul


Etiketler : multivibratörler, osilatörler, kare dalga, frekans, timer, sinus, sinüs, monostable, astable, bistable, kararlı vibratör, 555 timer, 741, transistör, osilasyon
Yazan : mania  |
28 Kas 2005 Pts   
|  37.633 defa Okundu.
BU KONUDA HİÇ YORUM BULUNMUYOR...
Yorum Yaz
isim soyisim
Email
Anonim olarak mesaj yazıyorsunuz, Üye iseniz giriş yapınız.